تحقیقات آب و خاک ایران

تحقیقات آب و خاک ایران

ارزیابی کیفی و ریسک غیرسرطان‌زایی فلزات سنگین در منابع آب سطحی و زیرزمینی دشت ورامین با استفاده از شاخص‌های IRWQI و ویلکاکس

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
گروه مهندسی آب، فاضلاب و محیط‌زیست، دانشکده مهندسی عمران، آب و محیط‌زیست، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران
چکیده
فعالیت‌های صنعتی در اغلب کشورها اولین منبع رشد اقتصادی و بخش فعال و مهم‌ترین منبع تأمین نیازهای یک جامعه می‌باشد. فاضلاب‌های صنعتی، به‌عنوان مجموعه‌ای از آب‌های آلوده حاصل از فعالیت‌های صنعتی و تولیدی، خطرات قابل‌توجهی برای محیط‌زیست به همراه دارند. دسترسی به منابع آب باکیفیت و کمبود آن از مهم‌ترین مسائل جهان امروزی است. شهرک صنعتی چرمشهر و سالاریه، در مسیر تهران - ورامین، باتوجه‌به طیف وسیع صنایع مختلف و فرآیندهای تولید و مواد مصرفی، از پتانسیل بالایی از آلایندگی برخوردار می‌باشند. هدف از انجام مطالعه بررسی کیفیت منابع آب سطحی و زیرزمینی شهرک صنعتی چرمشهر و ارزیابی خطر غیرسرطان‌زایی فلزات سنگین در منابع آب اطراف شهرک صنعتی بوده است. در این مطالعه تعداد 9 نمونه در دو تکرار برداشت شد. پارامترهای مورد اندازه‌گیری BOD5، COD، DO، pH، EC، TH، Na+، Ca2+، Mg2+، NH4+، NO3-، PO43-، کدورت و کلیفرم مدفوعی بودند. برای طبقه‌بندی کیفی آب در مصارف شرب از شاخص پارامترهای متداول و سمی کیفیت منابع آب ایران (IRWQI)و مصارف کشاورزی از شاخص ویلکاکس استفاده شده است. به‌منظور تعیین خطر غیرسرطان‌زایی فلزات As، Cd، Cr، Cu، Mn، Zn و Pb مورد ارزیابی قرار گرفتند. بر اساس یافته‌ها بر اساس شاخص IRWQI نمونه‌های آب سطحی از لحاظ پارامترهای متداول در طبقه خیلی بد قرار گرفته‌اند و از میان نمونه‌های آب زیرزمینی، تنها یک ایستگاه در وضعیت نسبتاً خوب بود و سایر نمونه‌های آب زیرزمینی در وضعیت کیفی خیلی بد و بد قرار گرفته‌اند. بر اساس دیاگرام ویلکاکس، اکثر نمونه‌ها به دلیل شوری و سدیم بالا از کیفیت نامناسب جهت آبیاری برخوردار بودند. pH در تمامی نمونه‌ها در محدوده استاندارد قرار داشت. اما هدایت الکتریکی (EC) عامل محدودکننده و کاهش کیفیت آب محسوب می‌شود. نتایج حاصل از ارزیابی خطر غیرسرطان‌زایی نشان داد که در بین فلزات سنگین موردمطالعه، As و Cr با مقادیر بالاتر HQ ، دارای سطوح خطر غیرسرطان‌زایی بالاتری هستند.
کلیدواژه‌ها
موضوعات

عنوان مقاله English

Qualitative and noncarcinogenic risk assessment of heavy metals in surface and groundwater resources of Varamin Plain using IRWQI and Wilcox indices

نویسندگان English

Pardis Alipour
Ali Moridi
Hajar Merrikhpour
Department of Water, Wastewater and Environmental Engineering, Faculty of Civil, Water and Environmental Engineering, Shahid Beheshti University, Tehran, Iran
چکیده English

While industrial activities are a primary driver of economic growth, their wastewater poses significant environmental risks. This study investigated the quality of surface and groundwater resources around the Charmshahr and Salarieh Industrial Parks and assessed the non-carcinogenic risk of heavy metals.



A total of nine duplicate water samples were analyzed for various physicochemical and biological parameters. For drinking water quality classification, the Iranian Water Quality Index (IRWQI) was used, while the Wilcox diagram was employed for agricultural suitability.



The findings revealed that based on the IRWQI, all surface water samples were classified as "very poor" quality for common parameters. Among the groundwater samples, only one station was in "relatively good" condition, with the rest rated as "poor" or "very poor." According to the Wilcox diagram, most samples were unsuitable for irrigation due to high salinity and sodium content. Although the pH of all samples was within the standard range, high electrical conductivity (EC) was a major limiting factor, reducing overall water quality.



The non-carcinogenic risk assessment of heavy metals indicated that Arsenic (As) and Chromium (Cr) posed the highest health risk, as evidenced by their elevated Hazard Quotient (HQ) values.

کلیدواژه‌ها English

Charmshahr
Industrial Area
IRWQI (Iranian Water Quality Index)
Non-carcinogenic risk
Heavy metals