تاثیر محلول‌پاشی عناصر روی و فسفر بر صفات مورفولویک، عملکرد و اجزای عملکرد دو رقم برنج (هاشمی و شیرودی)

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 عضو هیات علمی موسسه تحقیقات برنج کشور

2 استادیار موسسه تحقیقات برنج کشور، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، رشت، ایران

3 دانشیار پژوهشی/ موسسه تحقیقات برنج کشور

چکیده

فسفر دومین عنصر پرمصرف و روی مهمترین عنصر کم‌‌مصرف می‌باشند که اثرات ناشی از کمبود آنها گسترده‌ترین ناهنجاری‌های تغذیه‌ای را در اراضی شالیزاری جهان ایجاد می‌کنند. به منظور بررسی تاثیر محلول‌پاشی عناصر روی و فسفر بر صفات مورفولویک، عملکرد و اجزای عملکرد برنج ارقام هاشمی (محلی) و شیرودی (اصلاح شده) ، آزمایشی دو ساله در قالب طرح بلوک‌های کامل تصادفی با سه تکرار در سال زراعی 1397-1396در مزرعه پژوهشی معاونت مؤسسه تحقیقات برنج کشور –آمل اجرا شد. نتایج نشان داد بالاترین میزان و درصد افزایش صفات نسبت به شاهد در اثر محلول‌پاشی با روی و فسفر پنج در هزار در مراحل شروع آبستنی و رسیدگی دانه عبارتند از: عملکرد دانه در رقم هاشمی و شیرودی به ترتیب 4020 (5/17درصد) و 6571 (9 درصد) کیلوگرم در هکتار، عملکرد بیولوژیکی 9884(16 درصد) و 12640 (20 درصد) کیلوگرم در هکتار و شاخص برداشت 45 (8 درصد ) و 54 (20 درصد) درصد به ثبت رسیده است. همچنین بالاترین میزان دانه پر در رقم هاشمی و شیرودی به ترتیب 114(10 درصد) و 156 (6 درصد) و کمترین تعداد دانه پوک نیز ترتیب 5 (10) و 14(40) عدد مربوط به تیمار محلول‌پاشی با روی در مرحله رسیدگی دانه است. بنظر می‌رسد محلول‌پاشی با روی و فسفر پنج در هزار در مراحل شروع آبستنی و در رسیدگی دانه می‌تواند راهکاری مفیدی برای ارتقای کمی و کیفی عملکرد برنج ارقام مورد بررسی باشد.

کلیدواژه‌ها

موضوعات


عنوان مقاله [English]

The effect of zinc and phosphorus foliar application on morphological characters, grain yield and yield components rice varieties (Hashemi (local) and Shiroodi (improved))

نویسندگان [English]

  • Shahram MahmoudSoltani 1
  • Mehrzad Allagholipoor 2
  • Abbas Shahdi Kumelh 2
  • Masood Kavoosi 3
1 Academic member of rice research institute of Iran
2 Assistant Professor of Rice Research Institute of Iran, Agricultural Research, Education and extension, rasht, Iran ,
3 Associate professor rice research institute of Iran
چکیده [English]

Phosphorus (P) as the second most important macronutrients and zinc (Zn) as the most important micronutrients that their deficiency is is the most important global nutrient disorder in the world paddy fields. The current field study was conducted to explain the effect of Zn and P foliar application on the morphological characters, yield and yield component of two rice varieties (Hashemi and Shirioodi). The three factors factorial experiment was conducted in a completely randomized block design with three replications at rice research institute of Iran (Deputy of Amol) in 2017-2018. The reults indicated that the highest increase and the increase percentage through the applied treatments (Zn and P foliar application at the start of pregnancy and (or) ripening stages increasd the traits of Hashemi and Shirioodi cultivars as follows: grain yield, 4020 (17.5%) and 6571 (9%) kg ha-1; biological yield, 9884 (16%) and 12640 (20%); harvest index, 45 (8%) and 54 20) present; filled grain number, and 114 (10) and 156 (6%). Also the maximum reduction and reduction percentage at unfilled grain number in the Hashemi and Shiroodi varieties were: 5 (10%) and 14(40%), respectively. It can be concluded that the foliar application of Zn and P at the start of pregnancy and grain filling stages might be the proper treatment to enhance the studied rice cultivars yield and yield component.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Foliar spray
  • Local varieties
  • Improved varieties
  • Macronutrients
  • micronutrients