موسسه انتشارات دانشگاه تهران تحقیقات آب و خاک ایران 2008-479X 49 1 2018 03 21 Effectiveness study of phosphate solubilizing bacteria in the formulation of phosphatic microbial fertilizers on Corn بررسی اثربخشی باکتریهای حل‌کننده فسفات در قالب کود میکروبی فسفاته بر گیاه ذرت 71 81 65572 10.22059/ijswr.2018.215308.667533 FA محمدرضا ساریخانی دانشگاه تبریز ناصر علی اصغرزاد دانشگاه تبریز بهمن خوشرو دانشگاه تبریز Journal Article 2016 09 19 in this study the efficiency and effectiveness of six PSB (Pseudomonas fluorescens Tabriz, P. putida Tabriz, Pseudomnas sp. C16-2O, Enterobacter sp. S16-3, Bacillus megaterium JK6 and B. firmus) in the basal formulation of rock phosphate (45 g), bagasse (30 g) and sulfur (15 g) after providing initial appropriate microbial population were evaluated. Also in this experiment, Pantoea agglomerans P5 bacteria which used in Barvar2 fertilizer was applied as a positive control. This experiment with 17 treatments in four replications was carried out. Treatments included: Negative control treatments (no microbial or chemical), positive control (triple super phosphate fertilizer based on soil test or TSP), PMF powder without adding bacteria, PMF related to any of six bacteria which prepared in equal (0.6 g) and twice (1.2 g) the amount of recommended TSP fertilizer. The results obtained from the greenhouse experiments showed that the microbial phosphate fertilizers significantly influenced on wet and dry weight of roots and shoots, chlorophyll index, and uptake of phosphorus in the root and shoot of corn S.C.704. Inoculation with some of PMFs caused an improvement in the measured parameters. In most measured parameters Enterobacter sp. S16-3 and Pseudomonas sp. C162-O had a similar effect like Pantoea agglomerans P5 treatment, and these treatments had higher performance than TSP (except in the case of measuring element P). P. fluorescens and P. putida treatments were in the next order and they had similar effect on plant growth. It should be noted that the PMF produced by B. firmus in some cases and PMF made by B. megaterium in most parameters showed lower performance compared to the negative control and even lower than the treatment without No Carrier. امروزه استفاده از کودهای شیمیایی، آلی و زیستی جزء لاینفک کشاورزی به شمار می‌روند، در این میان نیاز به تامین عنصر فسفر برای تولید محصولات کشاورزی لازم و ضروری می‌باشد. استفاده از کودهایی با بستر آلی و شیمیایی و تلفیق آنها با میکروارگانیسم‌های مفید از جمله باکتریهای حل‌کننده فسفات باعث عرضه محصولاتی به نام کودهای میکروبی فسفاته شده است. بر این اساس در این تحقیق کارایی استفاده و اثربخشی 6 باکتری موجود در بانک میکروبی گروه علوم و مهندسی خاک به نام‌های (<em>Pseudomonas fluorescens</em> Tabriz، <em>P. putida</em> Tabriz، <em>Pseudomnas</em> sp. C16-2O، <em>Enterobacter</em> sp. S16-3، <em>Bacillus megaterium</em> JK6 و <em>B. firmus</em>) بر بستر پایه ﺧﺎک ﻓﺴﻔﺎت (45 ﮔﺮم) +  ﮔﻮﮔﺮد (15ﮔﺮم) + باگاس (30 ﮔﺮم) پس از تامین جمعیت میکروبی اولیه مناسب مورد ارزیابی قرار گرفت. همچنین در این آزمایش باکتری <em>Pantoea</em> <em>agglomerans</em> P5 به عنوان باکتری حل‌کننده فسفات مورد استفاده در کود بارور2 نیز به عنوان کنترل مثبت استفاده شد. آزمایش در مجموع با در نظر گرفتن 17 تیمار در 4 تکرار که شامل تیمارهای شاهد منفی (بدون کود میکروبی و کود سوپرفسفات)، شاهد مثبت (کود سوپرفسفات تریپل بر اساس آزمون خاک)، کود فسفاته پودری (بدون افزودن باکتری)، کود میکروبی فسفاته تهیه شده از هر شش باکتری در مقادیر هم‌ وزن (6/0 گرم) و دو برابر (2/1 گرم) مقدار کود سوپرفسفات تریپل توصیه شده بود، انجام شد. نتایج به دست آمده از آزمایشات گلخانه‌ای نشان داد که کاربرد کودهای میکروبی فسفاته در گیاه ذرت رقم سینگل‌گراس 704، بر وزن تر و خشک ریشه و بخش هوایی، شاخص کلروفیل، مقدار و جذب فسفر بخش ریشه و بخش هوایی، تاثیر کاملاً معنی­داری (در سطح 5%) دارد. تلقیح کودهای میکروبی حاوی باکتریهای محرک رشد گیاه کلنیزاسیون این باکتریها را در ریزوسفر گیاه به دنبال داشته است و شاهد افزایش میانگین پارامترهای اندازه‌گیری شده بودیم. تیمارهای کودی <em>Enterobacter</em> sp. S16-3 و <em>Pseudomonas</em> sp. C162-O در اکثر پارامترهای اندازه‌گیری شده دارای عمکلردی شبیه تیمار <em>Pantoea agglomerans</em> P5 بودند و هر سه این تیمار‌ها در اکثر موارد دارای عملکرد بالاتری نسبت به تیمار کود شیمیایی سوپرفسفات تریپل بودند. تیمارهای <em>P. fluorescens</em>و<em>P.</em> <em>putida</em>  هم تا حدودی دارای عملکرد مشابه یکدیگر بودند، البته بایستی عنوان نمود که تیمار میکروبی <em>B. firmus</em> در برخی موارد و تیمار <em>B.</em> <em>megaterium</em> در اکثر پارامترها دارای عملکرد پایین‌تری نسبت به تیمار بستر بدون باکتری (کنترل منفی) و حتی پایین‌تر از تیمار بدون بستر کود (No Carrier)  بودند. لازم به ذکر است که اثر سطوح مختلف مصرف کودی در این پژوهش کاملاً معنی‌دار بود و در اکثر موارد سطح مصرفی 2/1 ‌گرم نسبت به سطح مصرفی 6/0 ‌گرم باعث افزایش عملکرد حدود دو برابری در گیاه شد. https://ijswr.ut.ac.ir/article_65572_7ec3c8a8e62cecde5ad9527c1d46c791.pdf