موسسه انتشارات دانشگاه تهران تحقیقات آب و خاک ایران 2008-479X 57 5 2026 07 23 Application of Google Earth Engine Platform and Random Forest Algorithm in Investigating the Trend of Land Use Changes (Case Study: Part of the Abyek Region, Qazvin Province) کاربرد سامانه گوگل ارث انجین و الگوریتم جنگل‌تصادفی در بررسی روند تغییرات کاربری اراضی(مطالعه موردی: بخشی از منطقه آبیک استان قزوین) 1099 1117 107891 10.22059/ijswr.2026.412820.670120 FA آیه جاویدفر گروه علوم و مهندسی خاک، دانشکده کشاورزی، دانشکدگان کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه تهران، کرج، ایران. 0009-0008-1922-406X فریدون سرمدیان عضو هیأت علمی گروه مهندسی علوم خاک، پردیس کشاورزی و منابع طبیعی دانشگاه تهران 0000-0001-9894-2765 Journal Article 2026 04 22 Transformations induced by land use and cover change, particularly in arid and semi-arid ecosystems, are among the most fundamental concerns in sustainable development and ecological conservation. Such alterations have direct implications for the resilience of natural resources and food security. This study aimed to trace land use changes over a 40-year period (1985–2025) in approximately 60,000 hectares of Abyek Region, Qazvin Province. For this purpose, Landsat satellite images were processed in the Google Earth Engine environment and classified using the Random Forest algorithm. In order to enhance the accuracy of the results, in addition to spectral bands, a set of complementary variables including spectral indices (NDVI, EVI, MNDWI, SAVI), topographic variables, and the Global Human Settlement Layer (GHSL) were incorporated into the modeling. The land use classes examined in this study included residential-industrial lands, irrigated agriculture, rainfed agriculture, orchards, rangelands, saline rangelands, highly saline rangelands, and wetlands. The accuracy assessment of the results indicated an overall accuracy ranging from 0.91 to 0.95 and a Kappa coefficient in the range of 0.88 to 0.93. The results of the study demonstrate that the use of high-spatial-resolution satellite data and the Random Forest algorithm can be introduced as an efficient method for preparing land use maps. The findings of this study emphasize the necessity of developing land use management programs with an approach based on the ecological capacity of the region, in such a way that regional development is directed toward the conservation of natural resources and the achievement of environmental sustainability. تحولات ناشی از تغییر کاربری و پوشش اراضی، به‌ویژه در اکوسیستم‌های خشک و نیمه‌خشک، از جمله مهم‌ترین مسائل اساسی در حوزه توسعه پایدار و حفاظت از محیط‌زیست به شمار می‌آید. این تحولات تأثیر مستقیمی بر پایداری منابع زیست‌محیطی و امنیت غذایی دارد. پژوهش حاضر با هدف ترسیم سیر تغییر کاربری اراضی طی یک دوره چهل‌ساله (۱۳۶۴ تا ۱۴۰۴) در محدوده‌ای به مساحت تقریبی ۶۰ هزار هکتار در بخشی از شهرستان آبیک واقع در استان قزوین صورت گرفته است. بدین منظور، تصاویر ماهواره‌ای لندست در گوگل ارث انجین ‌پردازش و با بهره‌گیری از الگوریتم جنگل تصادفی طبقه‌بندی شدند. به‌منظور ارتقای دقت نتایج، علاوه بر باندهای طیفی، مجموعه‌ای از متغیرهای مکمل شامل شاخص‌های طیفی (NDVI, EVI, MNDWI, SAVI)، متغیرهای توپوگرافی و لایه مناطق انسان‌ساخت جهانی (GHSL) در مدل‌سازی لحاظ گردید. کلاس‌های کاربری مورد مطالعه در این پژوهش شامل اراضی مسکونی-صنعتی، کشاورزی آبی، کشاورزی دیم، باغات، مراتع، مراتع شور، مراتع بسیارشور و تالاب بوده‌اند. ارزیابی دقت نتایج، دقت کلی طبقه‌بندی را در بازه 91/0 تا 95/0 و ضریب کاپا را در محدوده 88/0 تا 93/0 نشان داد. نتایج پژوهش نشان‌ می‌دهد که استفاده از داده‌های ماهواره‌ای با قدرت تفکیک مکانی بالا و الگوریتم جنگل تصادفی می‌تواند به عنوان یک روش کارآمد برای تهیه نقشه‌های کاربری اراضی معرفی شود. یافته‌های این مطالعه بر ضرورت تدوین برنامه‌های مدیریت کاربری اراضی با رویکرد مبتنی بر ظرفیت اکولوژیکی منطقه تأکید دارد، به‌گونه‌ای که توسعه منطقه‌ای در مسیر حفاظت از منابع طبیعی و دستیابی به پایداری زیست‌محیطی هدایت شود. https://ijswr.ut.ac.ir/article_107891_6f8df30e5abe03e0f27e381229a43a6b.pdf