موسسه انتشارات دانشگاه تهران تحقیقات آب و خاک ایران 2008-479X 56 12 2026 02 20 Climate-Scenario Impacts on Soil CO₂ Emissions across Four Afforestation Types and Their Understories in Meighan Desert تأثیر سناریوهای اقلیمی بر انتشار CO₂ خاک در چهار نوع جنگل‌کاری و زیر آشکوب‌های آنها در کویر میقان 3393 3414 106013 10.22059/ijswr.2026.403683.670017 FA بیژن آزاد گروه احیای‌ مناط‌ق‌ خشک‌ وکوهستانی‌، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه تهران، تهران، ایران. حسین آذرنیوند گروه احیای‌ مناط‌ق‌ خشک‌ وکوهستانی‌، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه تهران، تهران، ایران. حمیدرضا ناصری گروه مدیریت مناطق بیابانی، مرکز تحقیقات بین‌المللی بیابان، دانشگاه تهران، تهران، ایران. غلامرضا زهتابیان گروه احیای‌ مناط‌ق‌ خشک‌ وکوهستانی‌، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه تهران، تهران، ایران. Journal Article 2025 10 05 Objective: The primary aim of this study was to calibrate and validate the Rothamsted Carbon model (RothC) and to simulate the effects of future climate scenarios on soil respiration flux from Tamarix, Haloxylon, Atriplex, and Nitraria trees and their understory rangelands in the Meighan Kavir. Method: Following RothC model validation, the impacts of a baseline scenario without climate change and three projected climate scenarios (RCP2.6, RCP4.5, and RCP8.5) were simulated across three periods (2025–2040, 2041–2060, and 2061–2080) to estimate soil respiration fluxes from the different vegetation covers. Results: Model validation demonstrated high accuracy of RothC in reproducing observed SOC data in the Meighan Kavir, with a model performance efficiency (EF) of 0.96. Compared to the baseline scenario, the highest soil respiration fluxes were predicted in 2025–2040 under RCP4.5 and RCP8.5 (up to a 36% increase), and in 2041–2060 under RCP2.6 (up to a 30% increase). Across all vegetation types, soil respiration fluxes exhibited a decreasing trend over time under all climate scenarios. After 2061, the decline slowed and approached a relatively stable state, though minor variations among vegetation types persisted. Conclusions: Considering the lower soil respiration fluxes from Nitraria trees and their understory rangelands, combined with the species’ native status, Nitraria is recommended for cultivation and restoration in the Meighan Kavir to mitigate desertification. هدف اصلی این مطالعه، واسنجی و اعتبارسنجی مدل کربن روتامستد و شبیه‌سازی اثر سناریوهای تغییر اقلیم آینده بر جریان تنفس خاک از درختان گز، زردتاغ، آتریپلکس، قره‏داغ و مراتع زیرآشکوب آن‏ها در کویر میقان بود.پس از اعتبارسنجی مدل روتامستد، اثر سناریو پایه بدون تغییر اقلیم و سه سناریوی پیش‌بینی شده اقلیمی (RCP2.6، RCP4.5 و RCP8.5) در سه بازه زمانی (2025–2040، 2041–2060 و 2061–2080) شبیه‌سازی شد تا جریان تنفس خاک در پوشش‌های گیاهی مختلف تخمین زده شود. اعتبارسنجی مدل نشان داد که روتامستد با دقت بالایی داده‌های SOC مشاهده‏شده در کویر میقان را بازتولید می‌کند و شاخص کارایی مدل برابر 96/0 بود. نسبت به سناریوی پایه، بالاترین میزان جریان تنفس خاک در بازه 2025–2040 تحت سناریوهای RCP4.5 و RCP8.5 (تا 36٪ افزایش) و در بازه 2041–2060 تحت سناریوی RCP2.6 (تا 30٪ افزایش) پیش‌بینی شد. در تمامی پوشش‌های گیاهی، جریان تنفس خاک روندی کاهشی در طول زمان داشت. پس از سال 2061، میزان کاهش کند شد و به تعادل نسبی رسید، اگرچه تغییرات جزئی بین انواع پوشش‌های گیاهی وجود دارد. با توجه به پایین بودن میزان جریان تنفس خاک درختان قره‌داغ و مراتع زیرآشکوبش و نیز بومی بودن این گونه، توصیه می‌شود قره‌داغ به عنوان گونه‌ای مناسب برای کشت و احیای پوشش گیاهی در کویر میقان جهت مقابله با بیابان‌زایی مورد استفاده قرار گیرد. https://ijswr.ut.ac.ir/article_106013_d57631cbb8f56fd0e62bf1aecfce29a2.pdf