استفاده درست و بهینه از اراضی نیازمند ارزیابی دقیق منابع اکولوژی کشاورزی می باشد. در این تحقیق به منظور تعیین نواحی جغرافیائی همگن اکولوژی کشاورزی، تصاویر ماهواره ای و سامانه های اطلاعات جغرافیایی که تامین کننده افق و ابعاد جدیدی برای پایش موثر و مدیریت منابع اراضی می باشد، به کار گرفته شد. و سعی می شود با تلفیق روشها و ابزارهای جدید، توسعه کاربری پهنه بندی اکولوژی کشارزی را در منطقه تاکستان نشان داد. پهنه های اکولوژیکی کشاورزی مطابق روش FAO صورت گرفت و پس از پهنه بندی اقلیمی _ کشاورزی و پهنه بندی ادافیکی _کشاورزی، در نهایت، 27 واحدهای اکولوژیکی _ کشاورزی تعیین شد. کلاسهای تناسب اراضی، میزان پتانسیل تولید و میزان تولید در هر یک از پهنه ها برای محصولات گندم، جو، ذرت دانه ای و یونجه محاسبه گردید. محدودیتهای موجود عمدتاً شامل محدودیتهای توپوگرافی در بخشهای غربی و محدودیتهای شوری و قلیائیت در قسمتهای شرقی منطقه مورد مطالعه می باشد. در این بررسی پهنه شماره یک بیشترین حاصلخیزی و پهنه شماره ده کمترین حاصلخیزی را دارا ست. در نهایت مقایسه ای بین کاربری فعلی که از پردازش تصاویر ماهواره IRS تهیه شد. با پتانسیل هر یک از پهنه ها برای کاربری کشت آبی و دیم و مشاهده عدم تطابق کاربری های موجود با پتانسیل اراضی در برخی از پهنه ها اهمیت هر چه بیشتر برنامه ریزی کاربری اراضی در منطقه مورد مطالعه و سایر مناطق آشکار تر می شود.

روش های گیرنده یون نظیر نوارهای کاغذی پوشیده شده با اکسید آهن می تواند به صورت ممتد فسفر را از محلول خاک جذب کند. در این روش مکانیزم عصاره گیری فسفر احتمالا شبیه مکانیزم جذب فسفر به وسیله گیاه است. هدف این پژوهش مقایسه روش نوارهای کاغذی پوشیده شده با اکسید آهن با روشهای اولسن، بری 2، مهلیچ 2 و بیکربنات - آمونیوم دی تی پی ای در تعیین فسفر قابل استفاده گیاه یونجه بود. فسفر قابل استفاده در 15 نمونه خاک به روشهای ذکر شده تعیین شد. کشت گلدانی در قالب بلوک های کامل تصادفی و به صورت فاکتوریل شامل 15 نمونه خاک و دو سطح صفر و 200 میلی گرم فسفر در کیلوگرم خاک انجام و گیاهان یونجه(Medicago sativa) در سه چین برداشت شدند. نتایج این پژوهش نشان داد مقدار فسفر استخراج شده به روش نوارهای کاغذی با فسفر استخراج شده با سایر روشهای شیمیایی هم بستگی معنی داری (05/0p

به منظور بررسی اثرات استفاده از پساب تصفیه شده فاضلاب شهر زابل به همراه کودهای دامی و شیمیایی بر عملکرد، اجزاء عملکرد دانه و دو تنظیم کننده اسمزی کربوهیدرات و پرولین در ذرت سینگل کراس 704، آزمایشی بصورت اسپلیت پلات و در قالب طرح بلوکهای کامل تصادفی در سال 1386 در پژوهشکده کشاورزی دانشگاه زابل انجام گرفت. تیمار اصلی طرح شامل دو نوع آب W1= آبیاری با آب معمولی و W2= آبیاری با پساب تصفیه شده فاضلاب شهر زابل در کل دوره رشد ذرت و تیمار فرعی شامل 5 سطح کودی: F1= شاهد (عدم استفاده ازکودهای دامی و شیمیایی)، F2= استفاده از کود دامی به میزان توصیه شده، F3= استفاده از نصف کود دامی توصیه شده، F4= استفاده از کودهای شیمیاییK، PوN به میزان توصیه شده و F5= استفاده از نصف کودهای شیمیاییK، PوN توصیه شده، بودند. نتایج نشان داد استفاده از پساب بصورت معنی داری سبب افزایش عملکرد دانه ذرت نسبت به آبیاری با آب معمولی می شود. تیمار پساب تاثیر مثبت و معنی داری بر کلیه اجزاء عملکرد دانه داشت، اما بیشترین تاثیر آن مربوط به وزن هزار دانه بود. در بین تیمارهای کودی، تیمار F4 بیشترین تاثیر را بر افزایش عملکرد و کلیه اجزاء عملکرد دانه دارا بود. در مقایسه با آب معمولی، تیمار پساب سبب افزایش غلظت دو تنظیم کننده اسمزی کربوهیدرات و پرولین در بافت سبز برگها شد و این افزایش در مورد پرولین بیشتر از کربوهیدرات بود. در بین تیمارهای کودی، تیمار F4 بیشترین تاثیر را بر بالا بردن غلظت این دو ترکیب برعهده داشت.

هدف از انجام این تحقیق بررسی تأثیر مقادیر بهینه پلی‌اکریل‌آمید در تثبیت شیب‌های ناپادار است. تپه‌های ناپایدار اگر بدون عملیات حفاظتی مناسب تحت کشت و زرع قرار گیرند، صدمات جبران ناپذیری به کشاورزی منطقه در اثر تخریب خاک و کاهش توان تولید وارد می‌شود. آزمایش‌ها بر روی خاک‌های نمونه‌برداری شده از تپه‌های مارنی (دارای بافت رسی) بخش سرچم استان زنجان و با استفاده از تشتکی شیب‌پذیر به ابعاد 1×1 متر (قابل تنظیم از صفر تا 50 درصد) و با استفاده از یک شبیه‌ساز باران با نازل جارویی در آزمایشگاه حفاظت خاک مؤسسة تحقیقات جنگلها و مراتع کشور انجام گرفت. تمام تیمارها به منظور بررسی تأثیر آنها در میزان فرسایش و رسوب در سه شدت بارندگی (25، 50 و 75 میلیمتر بر ساعت) و نیز در چهار شیب نسبتاً تند (15، 20، 25 و 30 درصد) مورد بررسی قرار گرفتند. نتایج این بررسی نشان داد که استفاده از پلی‌اکریل‌آمید در شیب‌های تند تأثیر چندانی در کاهش رواناب و پاشمان هوایی ذرات به سمت پایین شیب نداشت، در حالی که استفاده از آن کارآیی نسبتاً زیادی در کاهش رسوب تولیدی داشت. مقاومت برشی سطح خاک داخل فلوم نیز با اضافه کردن پلی‌اکریل‌آمید به خاک در اثر افزایش پایداری خاکدانه‌ها افزایش یافت. همچنین نتایج حاصل از اندازه‌گیری شاخص پایداری خاکدانه‌ و میانگین وزنی قطر نشان داد که می‌توان با تیمار خاک‌ توسط پلی‌اکریل‌آمید در اثر بهبود خواص فیزیکی آن تشکیل سله سطحی را کاهش داد. برخی از پارامتر‌های مؤثر در فرسایش خاک‌های تیمار شده با پلی‌اکریل‌آمید نیز توسط مدل رگرسیون خطی چند متغیره مورد پیش‌بینی قرار گرفت. در نهایت به علت کوتاه بودن دوام پلی‌اکریل‌آمید با توجه به صرفه اقتصادی آن پیشنهاد می‌شود که آن را به صورت تقسیط و بعد از وقوع بارندگی‌های اصلی به کار برد.

در این بررسی سینتیک آزاد شدن منگنز در شش نمونه مرکب خاک سطحی با استفاده از DTPA تحت شرایط 35% رطوبت اشباع و در دامنه زمانی 25/0 تا 960 ساعت مطالعه گردید. در تمام نمونه‌ها سرعت آزاد شدن منگنز در ابتدا زیاد بوده ( 25تا 55 درصد کل منگنز قابل استخراج در ده ساعت اول آزاد شد)، سپس سرعت آزادشدن منگنز کاهش یافته و در تمام خاکها پس از 720 ساعت به حدود صفر رسید. شش مدل ریاضی (الوویچ ساده شده، تابع توانی، دیفیوژن پارابولیکی، مرتبه صفر، مرتبه اول و مرتبه دوم) به منظور توصیف سینتیک آزاد شدن منگنز مورد بررسی و ارزیابی قرار گرفتند. مقایسه مدلها با استفاده از ضریب تشخیص (r2) و خطای معیار تخمین (SEE) نشان داد که معادله تابع‌توانی با دارا‌بودن بالاترین r2 و پایین‌ترین SEE، بهترین معادله جهت توصیف سینتیک آزاد شدن منگنز می‌باشد. معادلات دیفیوژن پارابولیکی ، مرتبه اول و مرتبه دوم نیز در مرتبه‌های بعدی قرار گرفتند. در‌ضمن هیچ یک از دو معادله مرتبه صفر و الوویچ ساده شده بصورت قابل قبولی قادر به توصیف سینتیک آزاد شدن منگنز از خاکها نبودند.

تحرک و قابلیت استفاده فسفر در خاک تحت تاثیر ویژگیهای جذب فسفر است. هدف این پژوهش بررسی تاثیر کود مرغی بر پارامترهای هم دماهای جذب و نیاز استاندارد فسفر بود. ده نمونه خاک آهکی با 5/1 در صد کود مرغی و بدون کود مرغی به مدت 5 ماه در رطوبت ظرفیت مزرعه در دمای oC1±25در انکوباتور قرار گرفتند. ویژگی های جذب این نمونه ها به وسیله هم دماهای معمول و هم با روش تک نقطه ای تعیین شدند. نتایج نشان داد در اثر کاربرد کود مرغی میانگین فسفر قابل استفاده خاکها به روش اولسن 5/58 درصد افزایش یافت. داده های جذب فسفر در تمام نمونه ها به وسیله معادله های فروندلیچ و خطی توصیف شدند. ثابتهای همدماهای جذب در خاکهای تیمار شده کمتر از خاکهای تیمار نشده بود. میانگین ضریب توزیع و n معادله فروندلیچ در خاکهای کود داده شده به ترتیب 4/72 و 6/63 در صد کاهش یافت. میانگین ظرفیت بافری (شیب معادله خطی) 9/12 درصد کاهش یافت. میانگین فسفر به آسانی قابل استفاده (عرض از مبدا معادله خطی) و غلظت تعادلی فسفر به ترتیب 4/34 و 132 در صدافزایش یافت. نیاز استاندارد فسفر در خاکهای تیمار شده با کود مرغی کمتر از خاکهای تیمار نشده بود. میانگین شاخص تک نقطه ای جذب 11 در صد کاهش یافت. نتایج این پژوهش نشان داد چنانچه مدیریت صحیح در مصرف کود اعمال نگردد احتمالا خطری برای آلودگی آب‌های سطحی و زیرزمینی محسوب می‌گردد.

پتاسیم یکی از عناصر ضروری برای رشد گیاهان می‌باشد و از نظر فیزیولوژیکی و بیوشیمیایی از مهمترین کاتیونها در گیاهان محسوب می‌شود. لذا آگاهی از وضعیت پتاسیم خاکها در استفاده بهتر از کودهای پتاسیمی در مزارع لازم است. گرچه استات آمونیوم عصاره‌گیر رایج در ارزیابی پتاسیم قابل استفاده درخاکهای ایران می‌باشد، تحقیق حاضر به منظور ارزیابی چند عصاره‌گیر جهت عصاره‌گیری پتاسیم قابل استفاده گندم در بعضی از خاکهای استان همدان صورت گرفته است. بدین منظور 10 نمونه خاک از بین 40 نمونه خاک نمونه برداری شده انتخاب شد. پتاسیم قابل عصاره‌گیری این خاکها با استفاده از عصاره‌گیرهای استات آمونیوم یک مولار، اسید سولفوریک 025/0 مولار، کلرید باریم 1/0 مولار، کلرید سدیم یک مولار و کلرید کلسیم 01/0 مولار استخراج شد. ارتباط بین پتاسیم عصاره‌گیری شده و جذب پتاسیم توسط گیاه می‌تواند فاکتور مهمی در انتخاب روش اندازه گیری پتاسیم خاکها باشد. به همین علت در مطالعات گلخانه‌ای از گندم الوند استفاده شد. پتاسیم استخراج شده توسط اسید سولفوریک 025/0 مولار با تمام عصاره‌گیرها بجز استات آمونیوم مولار همبستگی معنی‌داری نشان داد. بین سایر عصاره‌گیرها همبستگی معنی‌دار مشاهده شد. پتاسیم استخراج شده توسط عصاره‌گیرهای استات آمونیوم یک مولار، اسید سولفوریک 025/0 مولار، کلرید باریم 1/0 مولار، کلریدکلسیم 01/0 مولار و کلریدسدیم یک مولار با جذب پتاسیم همبستگی معنی‌داری نشان دادند. بین پتاسیم استخراج شده توسط اسید سولفوریک 025/0 مولار، کلرید باریم 1/0 مولار و کلریدسدیم یک مولار با عملکرد گندم همبستگی معنی‌داری مشاهده شد. به نظر می‌رسد در خاکهای مورد مطالعه عصاره‌گیرهای کلرید کلسیم 01/0 مولار، کلرید سدیم یک مولار و کلرید باریم 1/0 مولار در مقایسه با عصاره‌گیرهای اسید سولفوریک 025/0 مولار و استات آمونیوم یک مولار جهت ارزیابی قابلیت جذب پتاسیم مناسب تر باشند.

افزایش سریع جمعیت و نیاز روز افزون به مواد غذایی و بالا رفتن احتیاجات بشر به محیط زیست و منابع طبیعی، بررسی و شناخت بیشتر عوامل تولید، بخصوص منابع آب و خاک را ایجاب می‌نماید. در این راستا یکی از پایه‌ای‌ترین اطلاعات منابع اراضی، نقشه خصوصیات خاک می‌باشد. لذا در این تحقیق برای تهیه نقشه برخی از خصوصیات کیفی خاک مزرعه دانشکده، واقع در جنوب شهرستان کرج، اقدام به نمونه‌برداری به صورت شبکه‌های 500 متری گردید. پارامترهای اندازه‌گیری شده شامل درصد رس، سیلت، آهک، کربن آلی و غلظت عناصر میکرو از قبیل آهن، مس، روی، سرب و منگنز و همچنین ظرفیت تبادل کاتیونی خاک‌ها می‌باشند. پس از بررسی نرمال بودن داده‌ها اقدام به ترسیم واریوگرام تجربی گردید. برای درون‌یابی پارامترهای اندازه‌گیری شده از روش‌های کریجینگ، کوکریجینگ و روش معکوس فاصله با توان‌های متفاوت استفاده گردید. سپس با استفاده از تکنیک ارزشیابی متقابل و استفاده از شاخص RMSE مناسب‌ترین روش میان‌یابی انتخاب شد. نتایج نشان داد که به منظور تخمین برخی از خصوصیات خاک (مس، روی، منگنز، سرب، کربن آلی و آهک) روش‌ کوکریجینگ بر دو روش دیگر ارجحیت داشت زیرا شرایط استفاده از کوکریجینگ در زمانی می‌باشد که تعداد نمونه کمی در دست است و برای تخمین سایر پارامترهای خاک روش معکوس فاصله با توان‌های مختلف دارای کمترین خطا می‌باشد و به عنوان بهترین روش درون‌یابی انتخاب گردید. در نهایت با در نظر گرفتن بهترین روش میان‌یابی، نقشه‌های پهنه‌بندی خصوصیات خاک در محیط GIS تهیه گردید.

در این تحقیق مشکلات تشکلهای آببران در فرآیند انتقال مدیریت آبیاری بررسی شده است. روش تحقیق از نوع توصیفی- همبستگی و جامعه آماری آن 2500 نفر از کشاورزان عضو تشکلهای آببران شبکههای ورامین، تجن و مغان بود. حجم نمونه بر اساس فرمول کوکران 192 نفر تعیین گردید اما برای کاهش خطای تحقیق، این میزان به 262 نفر افزایش یافت. برای انتخاب نمونهها از روش نمونهگیری تصادفی ساده استفاده شد. ابزار تحقیق پرسشنامهای بود که اعتبار آن با استفاده از کرونباخ- آلفا (721/0) محاسبه شد. دادههای جمعآوریشده با استفاده از نرمافزار 11.5SPSSwin تجزیه و تحلیل گردید. یافتهها نشان داد بین متغیرهای مساحت زمین زراعی، تعداد قطعات مزرعه، مساحت زمینهای کشتنشده، تعداد افراد همگروه، ادراک پاسخگویان نسبت به موفقیت تشکل آببران، میزان مشارکت در فعالیتهای شبکه، مشکلات مدیریتی شبکه، تأثیر شبکه بر بهبود مدیریت آبیاری و اقتصاد خانوار با متغیر ادراک پاسخگویان نسبت به مشکلات آببران در فرآیند انتقال مدیریت رابطه مثبت و معنیدار و بین متغیر مدت عضویت در تشکل آببران با متغیر ادراک پاسخگویان نسبت به مشکلات تشکل آببران در فرآیند انتقال مدیریت رابطه منفی و معنیدار در سطح 01/0 مشاهده شد. مشکلات با استفاده از تحلیل عاملی دستهبندی شدهاند که عبارتند از مشکلات مربوط به عدم حمایت دولت از طرح، رضایتبخش نبودن نتایج طرح تاکنون، نفوذ گروههای پرقدرت، عدم تناسب طرح با منطقه و بیاعتمادی به وعدههای دولتی بودند.

به منظور جداسازی و غربالگری باکتریهای ریزوسفری محرک رشد گیاه پسته، تعداد 30 نمونه خاک به طور مرکب از ناحیه ریزوسفر درختان پسته استان کرمان تهیه و300 جدایه از این نمونه خاکها انتخاب و جداسازی گردید. جدایه ها از نظر میزان تحمل به شوری در سطوح 100، 200 ، 400 و 600 میلی مولار مخلوطی از کلریدهای سدیم،کلسیم و منیزیم (EC معادل سطوح فوق به ترتیب 35/12، 24، 2/46 و dS/m 3/64 می باشد) با SARبرابر 13 مورد ارزیابی قرار گرفتند. تعداد 104 جدایه از سطوح مختلف شوری به نحوی انتخاب شد که سرعت رشد آنها متوسط به بالا و از نظر خصوصیات ظاهری کلنی نیز اختلاف و تنوع کافی را داشته باشند. جدایه ها از نظر ویژگی های مهم محرک رشدی گیاه شامل توان حل کنندگی فسفات های نامحلول معدنی و آلی و توان تولید سیدروفور، IAA و Acc - دآمیناز مورد ارزیابی قرار گرفتند. جدایه های برتر که حداقل دارای یکی از صفات فوق در حد قابل قبول بودند از نظر میزان تحمل به خشکی با استفاده از PEG-6000مورد ارزیابی قرار گرفتند. بیش از 80 درصد جدایه ها توانستند در سطح شوری 600میلی مولار رشد کنند و 25 درصد جدایه ها در گروه بسیار متحمل قرار گرفتند. از 104 جدایه مورد ارزیابی برای صفات محرک رشدی ، 80 درصد حداقل دارای یکی از صفات PGPRs بودند. 46 درصد از جدایه ها مولد سیدروفور، 47 درصد مولد IAA، 33 درصد دارای توان حل کنندگی فسفات های نامحلول و 22 درصد قادر به تولید آنزیم ACC – دآمیناز بودند که از بین آنها 11 جدایه به عنوان جدایه های نهایی برتر انتخاب گردیدند. استفاده از محیطNB حاوی سطوح 13/202 ، 75/295 ، 38/428 و 80/548 گرم پلی اتیلن گلیکول به ازاء هر کیلوگرم محیط NB مایع که به ترتیب معادل پتانسیل های آبی 5- ، 10- ، 20- و 30-بار می باشند باعث کاهش معنی دار میزان رشد جدایه های انتخابی گردید، اما از 11 جدایه فقط یک جدایه در 20- بار و سه جدایه در 30- بار قادر به رشد نبودند. جدایه های برتر انتخابی از نظر خصوصیات مرفولوژیک، فیزیولوژیک و بیوشیمیایی مورد مطالعه و شناسایی اولیه قرار گرفتند.

اندازه‌گیری و تحویل حجمی آب از مقوله‌های اساسی در شبکه‌های انتقال و توزیع آب است. در همین راستا مدول‌های‌ تیغه‌ای که برای تحویل بده تقریبا ثابت در دامنه‌ای از تغییرات ارتفاع آب بالادست خود معرفی شده است ابزاری مناسب برای کاربرد در شبکه‌های فرعی می‌باشد که اصول طراحی آن در حال تکامل است. در این تحقیق بر اساس مفهوم حساسیت هیدرولیکی دو روش طراحی ارائه شده است. روش اول نتایجی منطبق با نتایج روش‌های موجود ارائه می‌دهد اما مزیت آن سادگی روش و ارائه نتایج جامع‌تر است. اما روش دوم نتایجی جدید ارائه کرده است که در مقایسه با سایر روش‌های طراحی عملکرد سازه را به شکل قابل توجهی بهبود بخشیده، به طوریکه بیشینه انحراف از بده طراحی آن به طور متوسط تا 09/7%± کاهش یافته و کمترین حساسیت نسبت به تغییرات ارتفاع سطح آب بالادست را از خود نشان داده است.